فلک زہرہ

English title: THE SPHERE OF VENUS

Translations
در میان ما و نور آفتاباز فضای تو بتو چندین حجاب
پیش ما صد پردہ را آویختندجلوہ ہای آتشین را بیختند
تا ز کم سوزے شود دل سوز ترسازگار آید بشاخ و برگ و بر
از تب او در عروق لالہ خونآب جو از رقص او سیماب گون
ہمچنان از خاک خیزد جان پاکسوی بی سوئی گریزد جان پاک
در رہ او مرگ و حشر و نشر و مرگجز تب و تابی ندارد ساز و برگ
در فضائی صد سپہر نیلگونغوطہ پیھم خوردہ باز آید برون
خود حریم خویش و ابراہیم خویشچون ذبیح اﷲ در تسلیم خویش
پیش او نہ آسمان نہ خیبر استضربت او از مقام حیدر است
این ستیز دمبدم پاکش کندمحکم و سیار و چالاکش کند
می کند پرواز در پہنای نورمخلبش گیرندۂ جبریل و حور
تاز ’’ما زاغ البصر‘‘ گیرد نصیببر مقام ’’عبدہ‘‘ گردد رقیب
از مقام خود نمیدانم کجاستاین قدر دانم کہ از یاران جداست
اندرونم جنگ بی خیل و سپہبیند آنکو ہمچو من دارد نگہ
بیخبر مردان ز رزم کفر و دینجان من تنہا چو زین العابدین
از مقام و راہ کس آگاہ نیستجز نوای من چراغ راہ نیست
غرق دریا طفلک و برنا و پیرجان بساحل بردہ یک مرد فقیر
بر کشیدم پردہ ہای این وثاقترسم از وصل و بنالم از فراق
وصل ار پایان شوق است الحذرای خنک آہ و فغان بی اثر
راہرو از جادہ کم گیرد سراغگر بجانش سازگار آید فراغ
آن دلے دارم کہ از ذوق نظرہر زمان خواہد جہانی تازہ تر
رومی از احوال جان من خبیرگفت ’’می خواہی دگر عالم بگیر!
عشق شاطر ، ما بدستش مہرہ ایمپیش بنگر در سواد زھرہ ایم‘‘
عالمی از آب و خاک او را قوامچون حرم اندر غلاف مشک فام
با نگاہ پردہ سوز و پردہ دراز درون میغ و ماغ او گذر
اندرو بینی خدایان کہنمی شناسم من ہمہ را تن بتن
بعل و مردوخ و یعوق و نسروفسررم خن و لات و منات و عسروغسر
بر قیام خویش می آرد دلیلاز مزاج این زمان بی خلیل‘‘
Sources and translator credits
  • Original text transcription: Javid Nama — فلک زہرہ — Digital transcription file at commit 39d44fc0c2b8ca25769c4b36e6eac4d90cb42b35; the source dataset does not identify the underlying print edition.Verified against this pinned digital transcription file; not checked against a print edition.Source
  • Iqbal Demystified source list: Javid Nama — Pinned digital dataset commit 39d44fc0c2b8ca25769c4b36e6eac4d90cb42b35; the underlying print edition is not identified by the dataset.Community dataset list; not reconciled against a print edition.Source
  • javid-nama: published English translation by آربری — Published digital poem page (r7ogab6a.json); retrieved 2026-10-05.Translation by آربری; Published English translation credited on the Zinderood digital poem page; the exact source unit is recorded with each imported passage.Source
  • javid-nama: published Urdu translation by میاں عبدالرشید — Published digital poem page (r7ogab6a.json); retrieved 2026-10-05.Translation by میاں عبدالرشید; Published Urdu translation credited on the Zinderood digital poem page; the exact source unit is recorded with each imported passage.Source
Back to Javid Nama