روح حکیم سنائی از بہشت برین جواب میدہد

English title: SANAI’S SPIRIT SPEAKS FROM HEAVEN

Translations
رازدان خیر و شر گشتم ز فقرزندہ و صاحب نظر گشتم ز فقر
یعنی آن فقری کہ داند راہ رابیند از نور خودے اﷲ را
اندرون خویش جوید لاالہدر تہ شمشیر گوید لاالہ
فکر جان کن چون زنان بر تن متنہمچو مردان گوی در میدان فکن
سلطنت اندر جہان آب و گلقیمت او قطرہ ئی از خون دل
مؤمنان زیر سپہر لاجوردزندہ از عشقند و نی از خواب و خورد
می ندانی عشق و مستی از کجاست ؟این شعاع آفتاب مصطفی است
زندہ ئی تا سوز او در جان تستاین نگہدارندۂ ایمان تست
با خبر شو از رموز آب و گلپس بزن بر آب و گل اکسیر دل
دل ز دین سر چشمۂ ہر قوت استدین ہمہ از معجزات صحبت است
دین مجو اندر کتب ای بیخبرعلم و حکمت از کتب ، دین از نظر
بوعلی دانندۂ آب و گل استبیخبر از خستگیہای دل است
نیش و نوش بوعلی سینا بہلچارہ سازیہای دل از اہل دل
مصطفی بحر است و موج او بلندخیز و این دریا بجوی خویش بند
مدتی بر ساحلش پیچیدہ ئیلطمہ ہای موج او نادیدہ ئے
یک زمان خود را بہ دریا در فکنتا روان رفتہ باز آید بتن
ای مسلمان جز براہ حق مروناامید از رحمت عامی مشو
پردہ بگذار آشکارائی گزینتا بلرزد از سجود تو زمین
دوش دیدم فطرت بیتاب راروح آن ہنگامۂ اسباب را
چشم او بر زشت و خوب کائناتدر نگاہ او غیوب کائنات
دست او با آب و خاک اندر ستیزآن بھم پیوستہ و این ریز ریز
گفتمش در جستجوی کیستی ؟در تلاش تار و پوے کیستی ؟
گفت از حکم خدای ذوالمننآدمی نو سازم از خاک کہن
مشت خاکی را بصد رنگ آزمودپی بہ پی تابید و سنجید و فزود
آخر او را آب و رنگ لالہ دادلاالہ اندر ضمیر او نہاد
باش تا بینی بہار دیگریاز بہار پاستان رنگین تری
ہر زمان تدبیرہا دارد رقیبتا نگیری از بہار خود نصیب
بر درون شاخ گل دارم نظرغنچہ ھا را دیدہ ام اندر سفر
لالہ را در وادی و کوہ و دمناز دمیدن باز نتوان داشتن
بشنود مردی کہ صاحب جستجوستنغمہ ئی را کو ہنوز اندر گلوست
Sources and translator credits
  • Original text transcription: Pas Che Bayad Kard and Musafir — روح حکیم سنائی از بہشت برین جواب میدہد — Digital transcription file at commit 39d44fc0c2b8ca25769c4b36e6eac4d90cb42b35; the source dataset does not identify the underlying print edition.Verified against this pinned digital transcription file; not checked against a print edition.Source
  • Iqbal Demystified source list: Pas Che Bayad Kard and Musafir — Pinned digital dataset commit 39d44fc0c2b8ca25769c4b36e6eac4d90cb42b35; the underlying print edition is not identified by the dataset.Community dataset list; not reconciled against a print edition.Source
  • pas-che-bayad-kard: published English translation by بشیر احمد — Published digital poem page (a37b1iu5.json); retrieved 2026-10-05.Translation by بشیر احمد; Published English translation credited on the Zinderood digital poem page; the exact source unit is recorded with each imported passage.Source
  • pas-che-bayad-kard: published Urdu translation by حمیداللہ ہاشمی — Published digital poem page (a37b1iu5.json); retrieved 2026-10-05.Translation by حمیداللہ ہاشمی; Published Urdu translation credited on the Zinderood digital poem page; the exact source unit is recorded with each imported passage.Source
Back to Pas Che Bayad Kard